De spreeuw

boek de Spreeuw van Koos DijksterhuisUit het raam van de klas keek ik verlangend naar buiten. Ik was veertien en zat in de derde. Boven de flats van Amersfoort uit torende de Lange Jan zonbeschenen de wolkeloze hemel in. Nog twee lesuren… Na school fietste ik het bos in. Via de oude beukenlanen in het door de A-28 afgesneden landgoed Nimmerdor, over de fietsbrug, langs de Paradijsweg tot de Treekerweg, daar rechtsaf tot het Treekermeertje, een afgesloten privédomein waar ik stiekem rondliep en reeën zag. Dan terug via hotel Den Treek, waar een kerkuil in de duiventil woonde, en vervolgens het lange fietspad naast de Houtweg af, waar ik zwarte spechten zag baltsen, mijn eerste havik ontdekte, een ringslang ontmoette en eekhoorns, vele eekhoorns. Lees verder

Haaien in Nederland!

Hondshaai. Foto Thijs de Boer

Hondshaai. Foto Thijs de Boer

Begin april vond Thijs de Boer, uitbater van schelpenmuseum paal 14 op Schiermonnikoog, een levende hondshaai op het strand van zijn eiland. Levend ja, maar niet heel levendig. De vis lag naast een geultje op het zand. “toen ik hem te water liet”, meldt De Boer, “’deed’ hij het nog.” Een dag later vond hij het haaitje twee kilometer westelijker terug, nu dood. Lees verder

De onderschatte tuinfluiter

Tuinfluiter. Foto Harvey van Diek www.harveyvandiek.nl

Tuinfluiter. Foto Harvey van Diek www.harveyvandiek.nl

In het moerasbos waar we lopen zwijgen de meeste fitissen en zwartkopjes, terwijl de tuinfluiters zich van hun liederlijkste kant laten horen. De drie soorten zangers zijn rijkelijk aanwezig in dit vochtige, dichtbegroeide loofbos. Maar fitissen en zwartkopjes zitten zo onderhand op de eieren en hoeven niet meer te zingen om een partner te verleiden.

Tuinfluiters wel. Tuinfluiters keerden later terug uit tropisch Afrika. Ze broeden bij ons, maar vele trekken nog veel verder. Ze broeden tot in Lapland. Ze verbergen zich in dichter struikgewas dan zwartkopjes, vaak op vochtig terrein, zoals dit moerasbos. Hier en daar zingt luid en duidelijk een tuinfluiter. Lees verder

Een kleine binnenzee van pinksterbloemen

Oranjetipje op pinksterbloem. Foto Koos Dijksterhuis

Oranjetipje op pinksterbloem. Foto Koos Dijksterhuis

Een lezeres probeerde haar gazon om te toveren in een bloemenweide, maar kreeg er een uitgegroeid grasveldje voor terug. Ze vraagt hoe ze net als ik een zee van pinksterbloemen krijgt.

Vorig jaar schreef ik dat de pinksterbloemen het halve weidje hadden gekoloniseerd en dat ik het jaar daarop een compleet lila grasveld verwachtte. De verwachting kwam uit, ik geniet dagelijks van de lila eh… zee is overdreven voor vier bij vijf meter. Lees verder

Lepelaars in de boom

Lepelaar op nest. Foto Koos Dijksterhuis

Lepelaar op nest. Foto Koos Dijksterhuis

Op het terras van hotel-restaurant de Zoete Inval te Haarlemmerliede zitten we achter een windscherm, dat het geraas van de A-200 dempt. Er zijn nogal wat vogels die de snelweg overvliegen. Het is steeds een verrassing wie er opduikt.

Gierzwaluwen, boerenzwaluwen en spreeuwen zijn de talrijkse passanten. Soms snort er een huismus voorbij, een groenling, een witte kwikstaart. Een aalscholver wordt afgelost door twee grauwe ganzen. Een zwarte kraai nadert met een half stokbrood en recht boven ons zweeft een buizerd over. Een tweede roofvogel blijkt een bruine kiekendief te zijn. Zonbeschenen zilvermeeuwen blinken wit tegen de blauwe lucht. Nog witter blinken de lepelaars. Lees verder

Zwartkopjes in de dop

Zwartkop m+v. Foto's  Jeanette Essink

Zwartkop m+v. Foto’s Jeanette Essink

Zwartkopjes lijken op tuinfluiters, verstoppen zich eveneens in dicht gebladerte en zijn hier ook alleen ’s zomers. Hun liedjes verschillen weinig en hoor je vaak, want beide vogelsoorten zijn talrijk. Vogelaars noteren dan “zwartkoptuinfluiter”.

Toch zijn er verschillen. Zwartkopjes hebben een zwart kopje en laten dat ook zien. Ze zijn er namelijk al, als de bomen nog kaal zijn. Ze overwinteren niet zo zuidelijk als tuinfluiters en sommige blijven zelfs in Nederland of buurlanden. Dat maakt ze zichtbaarder dan tuinfluiters, die pas arriveren als bomen en struiken in blad staan. Lees verder

Planten die boomwortels aftappen

Bleke schubwortel. Foto Koos Dijksterhuis

Bleke schubwortel. Foto Koos Dijksterhuis

We wandelen in een prachtig landgoed, net ten zuiden van Limburg, in België dus. In een loofbos op kalkhoudende leemgrond vinden we bijzondere bloemen, waaronder enkele bremrapen. Dat zijn parasitaire planten die de wortels van andere planten aanboren en aftappen. Bleke schubwortels heten ze volgens een kenner op waarneming.nl.

Bleke schubwortels zijn zeldzame planten, die op de Walloonse leemgrond voorkomen. De noordrand van die kalkrijke leemgrond omvat Zuid-Limburg waar de schubwortels soms opduiken. Lees verder

Rode wouw speurt de grond af

Rode wouw. Foto Koos Dijksterhuis

Rode wouw. Foto Koos Dijksterhuis

We zijn een weekje in de Ardennen. Onderweg zagen we in Limburg al een zwarte wouw overvliegen. Dat beloofde wat! Het was de derde en tevens laatste zwarte wouw die ik in Nederland zag. Ik had op róde wouwen gerekend en die verwachting kwam uit.

Wouwen zijn roofvogels. Ze zijn iets groter, maar slanker dan buizerds. Hun lange vleugels en staart doen denken aan kiekendieven. Ze zijn snel en wendbaar, mede dankzij hun gevorkte staart. Vooral rode wouwen hebben een diep gevorkte staart. De beweeglijke vorkpunten maken plotselinge manoeuvres mogelijk. Lees verder

De twee gebroken harten van dalkruid

Dalkruid. Foto Jeanette Essink

Dalkruid. Foto Jeanette Essink

Hij mag dan familie zijn van de asperge, eetbaar is dalkruid niet. Wel is het een mooi plantje. Ik kan vaak niet op z’n naam komen. Dan denk ik aan daslook, dat meestal niet verweg eveneens wit staat te bloeien. Dalkruid begint meestal eerder te bloeien maar overlapt in bloeitijd met daslook. Daslook, dalkruid… Maar daslook is eetbaar, terwijl dalkruid giftig is. Zowel daslook als dalkruid groeien op de bodem van loofbos, bij voorkeur beuken- of gemengd eiken-beukenbos. De Nederlandse bossen zijn de westelijke grens van het leefgebied van dalkruid, dat de hele Europese laagvlakte omvat, voorzover dat nog beloofbost is. Lees verder