Hij is er! Handboek voor Natuurwandelingen

In dit handboek maak je kennis met de meest uiteenlopende landschappen: duinen, stranden, heiden, bossen, akkers, heuvels, rivieren, meren en moerassen. Elk landschap heeft zijn eigen planten, bloemen, insecten en zoogdieren. In verruigde rietvelden tref je blauwborsten aan, in vochtige duinvalleien en op zilte strandvlakten vind je de zeldzame parnassia, in drassige heidevelden hoor en zie je in het prille voorjaar heikikkers, die in paartijd prachtig blauw kleuren. In elk jaargetijde en bij elk weertype valt er weer iets anders te ontdekken.

Koos Dijksterhuis attendeert je op wat er zoal te zien is tijdens deze lange wandeltochten, en waar je op kunt letten. Het is het ideale natuurboek voor iedereen die graag meer wil waarnemen tijdens het wandelen, maar niet goed weet waar te beginnen.

Koos Dijksterhuis studeerde biologie en sociologie in Groningen. Hij heeft een dagelijkse column over natuur in Trouw, is columnist van Bionieuws en Vroege Vogels, geeft vrolijke lezingen en schrijft vormvaste verzen op rijm. Eerder publiceerde hij de boeken Een Groenlander in Afrika, Winnen van de Bierkaai, Akkervogels, De kiekendieven van het Oldambt, Jong&Wild, De spreeuw en Eilandgevoel.

Uitgeverij Atlas Contact | 248 p. | Paperback | €19,99 | ISBN 9789045035208 | ook als e-book

Zwijmelen bij oude landschappen

Wetering bij Abcoude, schilderij van Paul Gabriël, foto Rijksmuseum

Landschapsschilderijen zijn in. Jarenlang werden ze als passé terzijde geschoven, nu worden ze in ere hersteld. Er reist zelfs een collectie landschappen uit de kelder van het Rijksmuseum door het land. Na de musea van Zutphen en Hoorn is nu het Hannemahuis in Harlingen aan de beurt. In februari verhuist de tentoonstelling naar Het Markiezenhof in Bergen op Zoom en komende zomer hangen de “Schatten uit het Rijks” in Museum Gouda. Lees verder

En zie, een wit paard

Paard. Foto Koos Dijksterhuis

Dat Sinterklaas op een wit paard trippel-trappelt, spreekt voor bijbelkenners vanzelf. Sint is niet de eerste witte ruiter. In oude westerns vangen revolverhelden op witte paarden boeven op zwarte paarden. The Lone ranger zette die trend. Rond Kerst komen de drie films over the Lord of the Rings weer op televisie en zal de plaatselijke messias Gandalf na zijn wederopstanding gloriëren op een wit paard. Zij allen keken de kunst af van het heilige boek. Lees verder

Ekster-ex-nest

Eksternest Foto Koos Dijksterhuis

Nu de eik en de berk hun laatste bladeren hebben afgeschud, komt het enorme eksternest in de eik weer in zicht. Het zit er al jaren en iedere winter inspecteren eksters het, nemen er hun intrek en bouwen het uit. In het nest zijn generaties eksters grootgebracht – het is blijkbaar een goed nest op een goede plek. Ik hield mijn hart vast toen de eigenaars van de tuin waarin de eik en de berk staan, de eik scalpeerden. De ronde kruin veranderde in een geamputeerd plat schedeldak; geen gezicht, en ongeveer een meter boven het nest afgekapt. Lees verder

Ötzi’s zwam

Jonge berkenzwam. Foto Koos Dijksterhuis

Eén van de mooiste zwammen vind ik de berkenzwam. Als een uitschuiftafeltje groeit zo’n zwam uit de bast van een berk, beige beginnend, vervolgens blekend naar wit. Oude exemplaren worden groen van de algen. Een grote berkenzwam ziet eruit als een kleine divan waarop kabouters zouden kunnen plaatsnemen. Lees verder

Rietganzen

Een V van rietganzen. Foto Koos Dijksterhuis

De ganzen zijn binnen. Honderdduizenden kol-, brand- en grauwe ganzen zijn uit het noorden gearriveerd, en tienduizenden riet- en rotganzen uit het oosten. Naar schatting rollen zowat tweemiljoen ganzen hun donzen deken uit over Nederland.

Die ganzen kwamen in V-formaties en vertrekken komende lente weer. In de tussentijd vliegen ze ’s avonds naar hun slaapplaatsen, vaak op eilanden of in water, en vliegen ze ’s morgens naar hun eetplaatsen, vaak op grasland. Dat gevlieg levert mij elke winter lezersbrieven op met de vaag of de ganzentrek nu nog bezig, c.q. alweer begonnen is. Lees verder

Vinken? Kepen!

Keep (en huismus en ringmus) Foto Jeanette Essink

In een bos in Drenthe zag ik een zwerm zangvogels vliegen, een stuk of twintig. Ze vlogen van links, in tegenlicht, naar rechts, een stuk verder weg, en terug. Ze hadden de omvang en de vorm van vinken. De vogels bleven in de kruinen, pendelend tussen elzen en beuken.

Toen vier van de vinken zich tijdens een vlucht even van hun groep los maakten en iets dichterbij kwamen, viel het me op hoe licht ze van onder waren. Ik hoorde hun roepjes niet, maar uit die lichte buiken viel op te maken dat het vermoedelijk om kepen ging. Kepen zijn vinkachtigen en in die familie zijn ze misschien wel de meest naaste verwanten van gewone vinken. Ze zijn zwart-wit met oranje borst en schouders. Lees verder

Vogels voor een derde Mercedes

Huismussen. Foto Koos Dijksterhuis

Afgelopen weekend verschenen twee vogelboeken over de stand van ‘s lands vogelwereld. De Vogelatlas van Nederland is het van tijd tot tijd uitgegeven standaardwerk van Sovon Vogelonderzoek, waarin alle vogels van ons land kort besproken worden. Bedreigde Vogels behandelt de Rode Lijst, van grutto tot huismus, de oorzaken van hun teloorgang en de mogelijkheden ze van de ondergang te redden. Lees verder