Hij is er! Handboek voor Natuurwandelingen

In dit handboek maak je kennis met de meest uiteenlopende landschappen: duinen, stranden, heiden, bossen, akkers, heuvels, rivieren, meren en moerassen. Elk landschap heeft zijn eigen planten, bloemen, insecten en zoogdieren. In verruigde rietvelden tref je blauwborsten aan, in vochtige duinvalleien en op zilte strandvlakten vind je de zeldzame parnassia, in drassige heidevelden hoor en zie je in het prille voorjaar heikikkers, die in paartijd prachtig blauw kleuren. In elk jaargetijde en bij elk weertype valt er weer iets anders te ontdekken.

Koos Dijksterhuis attendeert je op wat er zoal te zien is tijdens deze lange wandeltochten, en waar je op kunt letten. Het is het ideale natuurboek voor iedereen die graag meer wil waarnemen tijdens het wandelen, maar niet goed weet waar te beginnen.

Koos Dijksterhuis studeerde biologie en sociologie in Groningen. Hij heeft een dagelijkse column over natuur in Trouw, is columnist van Bionieuws en Vroege Vogels, geeft vrolijke lezingen en schrijft vormvaste verzen op rijm. Eerder publiceerde hij de boeken Een Groenlander in Afrika, Winnen van de Bierkaai, Akkervogels, De kiekendieven van het Oldambt, Jong&Wild, De spreeuw en Eilandgevoel.

Uitgeverij Atlas Contact | 248 p. | Paperback | €19,99 | ISBN 9789045035208 | ook als e-book

Slangster in verpakking

Slangster. Foto Koos Dijksterhuis

De recente scheepslading afval in zee is vreselijk. Nou ligt het strand ook zonder scheepsrampen al vol plastic en ander afval. Zelfs op de meest afgelegen stranden vind ik iedere vijf meter een fles, zak, ballon, pakje of blikje. Voorlichting en alarmerende natuurdagboeken bevestigen degenen die hun troep toch al netjes in een prullenbak gooien, er wordt geen wegwerpmens door op andere gedachten gebracht.

Lees verder

Zonder bomen geen uilen

Bosuil. Foto Henk Jan Koning

In de Amsterdamse Waterleidingduinen gaat het slecht met de bosuilen. Dat komt doordat in de duinen, voor zover niet kaal geknabbeld door damherten, driftig wordt houtgehakt. Ik vind het een prachtig gebied, maar waarom er telkens bomen wegmoeten? Het is ook Henk Jan Koning een doorn in het oog. Koning inventariseert er roofvogels en uilen. ‘De eigenaar krijgt subsidie voor het verwijderen van Amerikaanse vogelkersen. Prima om die exotische woekeraars te bestrijden, mits met een handzaag. Hier gebeurt het machinaal, en het zogenoemde na-beheer vindt zelfs in het broedseizoen plaats! Dan pakken ze met groepen vrijwilligers grote oppervlakten aan, om de overgebleven vogelkersen te verwijderen. Dat geeft veel verstoring.’

Lees verder

Klapekster op de uitkijk

Klapekster. Foto Koos Dijksterhuis

Geliefde en ik wandelen tien kilometer door de Kennemerduinen. We zijn niet de enigen; het is zondag. De mensen voor en achter ons wandelen even snel, zodat we slechts iedere vijf minuten worden ingehaald door een hardloper. Ik hoor hun getrippel en gehijg naderen en zie hun reflecterend roze hesjes verdwijnen. Ik loop graag, maar hard loop ik alleen als ik een trein moet halen. Ik heb het geprobeerd, maar vind het de hel. Misschien had ik een oogverblindend hesje moeten aantrekken, maar dan nog is het geen doen een verrekijker mee te nemen. En wat is lopen zonder verrekijker? Dan voel ik me geamputeerd.

Lees verder

Dons of Fluweel?

Fluweelpootje Foto Anneke Keijzer-Kingma

De droge zomer en herfst waren niet bevorderlijk voor onze paddestoelen. Maar nu het vochtiger wordt terwijl de (nacht)vorst nauwelijks toeslaat, grijpen sommige paddestoelen hun kans om heel lang te blijven groeien.

Donsvoetjes zijn er meer dan andere winters. Ik kreeg een fraaie foto gemaild van een zwam die volgens het bijschrift een donsvoetje was. Maar de zwam groeide uit een boom, terwijl donsvoetjes vooral op houtsnippers groeien. Ik vond de lamellen ook te wijd uiteen staan voor een donsvoetje en zag geen dons aan zijn voetje.

Lees verder

Wolven niet heilig

Wolf. Foto Mark Zekhuis

Nu zich wolven in Nederland hebben gevestigd, worden er regelmatig wolven gezien door voorbijgangers. Men weet dan zeker dat het een wolf was, al weet men niet waarom. Op de foto’s staat een hond. Maar in de toekomst neemt de kans op een wolf toe, al blijft ie klein. Een vos is al lastig te vinden.

In De Wijsheid van Wolven, van de Duitse wolvenonderzoekster Elli Radinger (A.W. Bruna, 20,-), lees ik over een wolvin in Yellowstone Park die achterna wordt gezeten door wolven van een andere roedel. De wolvin zal gedood worden, tenzij ze een list verzint. Yellowstone krijgt elk jaar 4,5 miljoen bezoekers en soms staan de wegen vol campers en terreinwagens. Waar iets te zien is, drommen de wildzoekers samen. De wolvin rent naar zo’n mensenmassa en haar achtervolgers durven haar daar niet te volgen. De belagers druipen af; de wolvin is gered.

Lees verder

Vroege vogels

Bosuil verscholen in boom; Tawny Owl hidden in tree

Het nieuwe jaar is begonnen, hopelijk brengt het u geluk. In de natuur begon het tien dagen eerder, rond de zonnewende van 21 december. Dat was de kortste dag, de zon stond ver in het zuiden en schuift nu weer steeds dichterbij. Ik vind dat altijd een fijn idee, hoewel de winter dan juist begint. Zo vind ik het eind juni altijd jammer dat de dagen korter zullen worden.

Lees verder

Zwam met klonen

Dennenvoetzwam. Foto Ans Bos

Ans Bos stuurde een foto van een paddestoel, die als een dienblad gevuld was met glaasjes – een krans van kleine paddestoelen. Een prachtig gezicht maar wat was hier aan de hand? Paddestoelen kunnen beschimmeld raken, of andere zwammen soldaat maken. Had de deze paddestoel last van parasiterende zwammen? Of vormde de paddestoel klonen, die hij of zij op de hoed liet groeien? Lees verder

Roffelende specht

Grote bonte specht op torenspits Warffum. Foto Anjo de Haan

Terwijl ik 11 december, een koude maar zonnige dag, op Schiermonnikoog grote bonte spechten bekeek, die opgewonden “tjik!” roepend achter elkaar aan donderjaagden, en hoog in de dennen op dode takken inhakten, hoorde Gineke Sietsma op Texel nota bene een specht roffelen! Ze schreef mij dat, omdat ze juist in mijn Handboek voor Natuurwandelingen had gelezen dat grote bonte spechten op zonnige dagen in december al kunnen roffelen. Waarvan akte. Lees verder