Kleine wilde Engelse grasjes

Engels gras. Foto Koos Dijksterhuis

Engels gras staat op de Nederlandse Rode lijst van planten als vrij zeldzaam en sterk afgenomen. Op Schiermonnikoog zou je dat niet zeggen. Met een groepje Trouwlezers kijk ik naar de lila bespikkelde kwelder bij de Kobbeduinen: schitterend!

Engels gras laat zich niet uit het veld slaan door wat zout, integendeel, de plant groeit op ziltige bodem. Op de jong aangeslibde delen van de kwelder, langs slenken waar de Waddenzee in en uit klotst en op de vlakten die bij springvloed en winterstorm overstromen staan de meeste lila bloempjes. Lees verder

Uilskuiken

osuil kuiken. Foto Koos Dijksterhuis

Met een vogelonderzoeker zocht ik in het bos naar zwarte spechten. Wie zwarte spechten zoekt, speurt holen af. Daarin kunnen ook holenduiven, kauwen, spreeuwen zitten. Zwarte spechten hakken een uitgebreide infrastructuur voor een hele rij holenbroeders. Eén van die holenbroeders is de bosuil. Als dank voor het timmermanswerk zou een bosuil zo’n zwarte specht trouwens best willen opeten. Gelukkig zijn zwarte spechten dag-, en bosuilen nachtvogels. Lees verder

Paardenbloemenparadijs

Gevlekte paardenbloem. Foto Koos Dijksterhuis

Net als ik met een groepje Trouwlezers naar Schiermonnikoog tijg, is daar door Karst Meijer en consorten een zeer zeldzame paardenbloem ontdekt: de gevlekte. Meijer runt het Herbarium Frisicum in Wolvega en brengt de wereld van de paardenbloemen in kaart, waarvan de ene na de andere soort uit het platteland verdwijnt. Lees verder

Aalscholvers vissen achter het net

Aalscholver. Foto Koos Dijksterhuis

Het bericht haalde de kranten dat aalscholvers dood moeten, dat er te veel van zijn, dat ze de vis wegkapen waardoor vissers failliet gaan. Dit nepnieuws wordt om de paar jaar rondgebazuind. Zoals sommigen vossen de schuld geven van het verdwijnen van weidevogels, geven anderen aalscholvers de schuld van het verdwijnen van vis. Dat is gemakkelijk te roepen, terwijl het weerspreken ervan jaren onderzoek vergt. Dat onderzoek kun je vervolgens afdoen als ook maar een mening. Lees verder

Eikenbloei

Bloeiende zomereik. Foto Koos Dijksterhuis

Het zal komende herfst vast geen goed mastjaar worden. Dankzij de vele rupsjes die de bomen kaalvreten, moeten die bomen opnieuw blad vormen, wat hen veel energie kost. En afgelopen herfst was het wel een goed mastjaar, en de productie van stuifmeel en vruchten kostte ook al energie. Ondanks het droge en aanvankelijk warme voorjaar zou ik daarom een mastarm jaar verwachten, zonder overvloed aan beukennootjes, zonder veel eikels. Lees verder

Poppenrover jaagt op rupsen

Kleine Poppenrover Calosoma inquisitor. Foto Arp Kruithof

Tijdens een feestje in een tuin, in een Drents bos, rent er een kever door het gras. Het is een grote loopkever en hij haalt een flinke snelheid. Hij glanst donkerbruin, bijna zwart, met wat groenige weerschijn en een smalle, lichte zoom om zijn geribbelde schilden. Het is een poppenrover.

Ik probeer hem te pakken, wat niet meevalt, vanwege zijn snelheid en de behendigheid waarmee hij zich onder een plukje gras of blaadje weet te verstoppen. Waarom zou ik hem ook pakken? Normaal gesproken doe ik dat ook nooit, al was het maar omdat er kevers bestaan met krachtige, scherpe kaken. Maar nu is Arp Kruithof van de partij. Hij zit een eindje verderop argeloos te nippen van een glas wijn. Arp (her)kent de vele leden van obscure diergroepen als pissebedden, hooiwagens en wantsen. Van kevers weet hij ook veel en hij vindt de poppenrover vast interessant. Ik wil hem de kever laten zien, en daarna vrijlaten. In de holte tussen mijn handen voel ik het diertje duwen. Lees verder

Een bos vol rupsjes

Vliegenvanger-eitjes. Foto Koos Dijksterhuis

Jaar na jaar spannen Christiaan Both en zijn medewerkers in de lente witte theedoeken onder steeds dezelfde bomen, in de Drentse bossen waar ze bonte vliegenvangers onderzoeken. De Groninger biologen willen alles over deze vogels weten, ook wat ze eten. Vliegenvangers vangen niet alleen vliegen, in de lente voeren ze hun kuikens vooral rupsen. Die rupsen eten boomblad en laten poepjes vallen. De poepjes die op de theedoeken belanden, zijn een maat voor het voedselaanbod. Er zijn magere jaren, er zijn overvloedige jaren. Lees verder

Jonge mezen dood of levend

levend Koolmeesjes in de nestkast. Foto Koos Dijksterhuis

De koolmezen in mijn tuin, die afgelopen weken onafgebroken rupsjes naar hun jongen aanvoerden, hebben geluk gehad. Hoewel ik vorig jaar de eerste buxusvlinder in de buurt zag, hebben maar weinig buurtgenoten buxushaagjes, en spuiten zij geen gif, gif waar niet alleen alle insecten van doodgaan, maar ook de dieren die in de stervende insecten een gemakkelijke prooi zien. Koolmezen bijvoorbeeld. Lees verder

Purperen orchideeën

Brede orchis. Foto Koos Dijksterhuis

Op Schiermonnikoog, waar ik een groepje Trouw-lezers rondleid, komen minstens negen soorten orchideeën voor, en wij gaan door de knieën voor grote keverorchissen, wier naam niet bepaald te danken is aan hun formaat, maar aan het simpele feit, dat er een nog kleinere keverorchis bestaat. De grote keverorchis heeft een groengele bloem die uit twee vrij ronde blaadjes torent. De blaadjes lijken wel wat op weegbree en ik heb mensen horen zeggen dat de planten hen aan lelietjes van dalen deden denken. Lees verder