Komen de gierzwaluwen vroeger?

Gierzwaluw. Foto Erik Sanders

Vorige week riep ik u op uw gierzwaluwen te melden. Er bleken diverse vroege waarnemingen te zijn. Maar of dat bewijst dat gierzwaluwen vroeger komen dan vroeger? Vroeger kwamen ze rond koninginnedag.

Rinus Goutbeek zag ze op 16 april in Zwolle, Bibi van Beek-Koelman aan het Grevelingen, en Mariëtte Wildeboer slaat alles met op 13 april vier gierzwaluwen in Zuid-Limburg en op 16 april een groep van tien tot vijftien. Nu is dat weliswaar zuidelijker dan Zwolle, maar met honderd per uur malen die vogels niet om afstanden. Jaap Langenbach mailde dat er, ook op 13 april, in Maarssen een gierzwaluw bij een nestkast rondhing.

Langenbach heeft de gierzwaluwwaarnemingen van de laatste jaren verzameld, en erover gepubliceerd op internet. De aankomstdatum van de arriverende vogels lijkt gestaag te vervroegen. Maar het beeld kan vertekend zijn doordat er meer vogelaars zijn, die bovendien beter opletten. Sommigen maken er een sport van om de eerste te zien. Dan worden er een paar voorgangers betrapt, terwijl de hoofdmoot wacht tot eind april. Je zou bij een steeds vroegere aankomst ook een vervroegde eileg verwachten, maar dat is nauwelijks het geval.

In 2007 schreef Karel Knip over het gierzwaluwvraagstuk in zijn Alledaagse Wetenschapsrubriek in NRC. Knip houdt zelf zijn eerste gierzwaluwen sinds jaar en dag bij, tijdens een vaste fietsronde door Amsterdam. In Hilversum noteert de heer Nuijen jaarlijks de eerste gierzwaluwen die hij vanuit zijn tuin ziet overvliegen. Beide heren constateerden tussen 1973 en 2000 een geleidelijke vervroeging van de eerste waarneming, van begin mei tot de derde week van april. Na 2000 zet de vervroeging niet door, maar is er zelfs een lichte verlating.

Kortom: Langenbach heeft gelijk dat gierzwaluwen waarschijnlijk niet steeds vroeger aankomen, maar dat meer mensen erop letten. Ik ook, ik zet de ramen open in de hoop het gegier te horen.

(Natuurdagboek Trouw donderdag 25 april ’19)

3 gedachten over “Komen de gierzwaluwen vroeger?”

  1. vanmorgen eindelijk weer de gierzwaluwen in de lucht gehoord en gezien!!

    oosterbeek

  2. Nog een verlate melding over een vroege waarneming (in Ophemert): één gierzwaluw op 6 april (tevens ook een boerenzwaluw).

  3. Voor het eerst gierzwaluwen gezien dit jaar, vanavond 2 mei in Waarhuizen, woonwijk in Amstelveen, aan de rand van de Bovenkerkerpolder

Reacties zijn gesloten.